Sieć Casambi (Casambi Network) to system bezprzewodowego sterowania oświetleniem oparty na technologii Bluetooth Low Energy mesh. Pozwala zarządzać oprawami, czujnikami i przełącznikami bez dedykowanego okablowania sterującego – wystarczy standardowe zasilanie elektryczne doprowadzone do każdej oprawy. W tym artykule wyjaśniamy, jak działa sieć Casambi, z jakich elementów się składa i na co zwrócić uwagę przy planowaniu instalacji.
Lightworks jest oficjalnym Value-Added Reseller systemu Casambi w Polsce z certyfikatami Sales, Service, Training i Commissioning Partner. Wspieramy projekty oświetleniowe na każdym etapie – od doboru komponentów, przez konfigurację sieci, aż po szkolenia z obsługi systemu.
Casambi wykorzystuje protokół Bluetooth Low Energy (BLE) do tworzenia sieci mesh, w której każde urządzenie pełni jednocześnie rolę nadajnika i odbiornika sygnału. Architektura mesh oznacza, że dane mogą być przekazywane przez pośrednie węzły – jeśli jedno urządzenie jest poza bezpośrednim zasięgiem, sygnał dociera do niego przez sąsiednie elementy sieci.
Ta samonaprawialna topologia (self-healing mesh) eliminuje pojedynczy punkt awarii. Każdy węzeł sieci przechowuje kopię zapasową całej konfiguracji, więc uszkodzenie jednego urządzenia nie wpływa na działanie pozostałych. System nie wymaga centralnego kontrolera, routera ani bramy sieciowej do podstawowego funkcjonowania – sieć Casambi działa autonomicznie w oparciu o rozproszoną inteligencję węzłów.
Konfiguracja i sterowanie odbywają się przez aplikację mobilną Casambi App (iOS / Android). Użytkownik tworzy grupy opraw, definiuje sceny oświetleniowe, programuje harmonogramy czasowe i konfiguruje reakcje na czujniki – wszystko z poziomu smartfona lub tabletu.
Typy sieci: Evolution i Classic
Casambi oferuje dwa typy sieci, które różnią się funkcjonalnością i limitem urządzeń.
Sieć Evolution
Sieć Evolution to aktualnie rozwijana generacja technologii Casambi. Obsługuje do 250 urządzeń w jednej sieci i oferuje pełen zakres funkcji, w tym:
- Trzy poziomy uprawnień użytkowników: User (tylko sterowanie), Manager (sterowanie i konfiguracja) oraz Administrator (pełna kontrola, w tym zarządzanie kontami)
- Tryb Long Range dla instalacji zewnętrznych
- Obsługę czujników bateryjnych (obecności i natężenia światła)
- Obsługę urządzeń EnOcean (bezprzewodowe czujniki obecności/daylight)
- Wsparcie dla D4i (dane diagnostyczne ze sterowników DALI)
- Sterowanie kolorem w przestrzeniach XY i TW dla opraw DALI DT8
- Funkcję DALI Gateway (wymaga firmware Evolution 32.0 lub nowszego)
- Zakładkę Performance & Security z dodatkowymi ustawieniami bezpieczeństwa
Sieć Classic
Sieć Classic obsługuje do 127 urządzeń i zapewnia podstawowe funkcje sterowania oświetleniem. Firmware Classic znajduje się w trybie „maintenance mode” – otrzymuje jedynie poprawki błędów bez nowych funkcji. Casambi rekomenduje stosowanie sieci Evolution we wszystkich nowych projektach.
| Parametr | Sieć Evolution | Sieć Classic |
|---|---|---|
| Maksymalna liczba urządzeń | Do 250 | Do 127 |
| Poziomy dostępu | User, Manager, Administrator | Podstawowy (visitor / administrator) |
| Tryb Long Range | Dostępny (wymaga CBM-003 z BT 5.0) | Niedostępny |
| DALI Gateway | Tak (firmware 32.0+) | Nie |
| Czujniki bateryjne | Tak | Nie |
| D4i | Tak | Nie |
| Status rozwoju | Aktywny rozwój | Maintenance mode |
Ważne: Wszystkie urządzenia w sieci muszą używać tego samego typu firmware. Urządzenia z firmware Classic mogą działać tylko w sieci Classic, a urządzenia z firmware Evolution – tylko w sieci Evolution. Przed konfiguracją sieci upewnijcie się, że wszystkie urządzenia mają zaktualizowany firmware do tej samej wersji.
Tryby radiowe sieci Casambi
Podczas tworzenia sieci wybieracie tryb radiowy, który określa prędkość komunikacji i potencjalny zasięg połączeń. Trybu nie można zmienić po utworzeniu sieci – dlatego wybór powinien być przemyślany na etapie projektu.
Better Performance (2 Mbit/s) – tryb domyślny, zoptymalizowany dla większych instalacji wewnętrznych z intensywnym ruchem danych. Zapewnia najszybszą komunikację między urządzeniami kosztem mniejszego zasięgu w porównaniu z trybem Balanced.
Balanced (1 Mbit/s) – kompromis między szybkością a zasięgiem. Zoptymalizowany dla małych i średnich instalacji wewnętrznych. Rekomendowany dla sieci do 125 węzłów.
Long Range (0,5 Mbit/s) – tryb dostępny wyłącznie w sieciach Evolution. Zoptymalizowany dla instalacji zewnętrznych z niskim ruchem danych. Rekomendowany dla sieci do 60 węzłów. Wymaga urządzeń z modułem CBM-003 obsługującym Bluetooth 5.0 Long Range.
| Tryb radiowy | Przepustowość | Rekomendacja | Zastosowanie |
|---|---|---|---|
| Better Performance | 2 Mbit/s | Tryb domyślny | Duże instalacje wewnętrzne, biura, obiekty handlowe |
| Balanced | 1 Mbit/s | Do 125 węzłów | Średnie instalacje wewnętrzne, sklepy, mieszkania |
| Long Range | 0,5 Mbit/s | Do 60 węzłów | Oświetlenie zewnętrzne, parkingi, fasady budynków |
Przy tworzeniu sieci konfigurujecie również dwie częstotliwości komunikacyjne. Casambi automatycznie ustawia domyślne wartości, ale możecie je zmienić ręcznie – np. na prośbę działu IT klienta, który chce uniknąć zakłóceń z innymi urządzeniami w budynku.
Kluczowe elementy systemu Casambi
System Casambi składa się z kilku kategorii urządzeń, które współpracują w ramach sieci mesh. Każdy komponent pełni określoną rolę w ekosystemie oświetleniowym.
Sterowniki (kontrolery LED)
Sterowniki to podstawowe elementy systemu – łączą oprawy oświetleniowe z siecią Casambi. W zależności od projektu możecie zastosować:
Moduły wbudowane – przeznaczone dla producentów opraw, montowane wewnątrz obudowy na etapie produkcji. Zapewniają pełną integrację z technologią Casambi.
Sterowniki zewnętrzne – montowane między źródłem zasilania a oprawą. To rozwiązanie dla modernizacji (retrofit) istniejących instalacji, gdzie wymiana opraw nie jest planowana. W ofercie Lightworks dostępne są m.in. CBU-ASD-LR-IP65/IK09 (sterownik 0-10 V / 1-10 V / DALI z obsługą czujnika PIR), CBU-R3000-FEED (sterownik do różnych typów źródeł LED) oraz CBU-2REL-240-FEED (moduł dwukanałowy z przekaźnikami 240 V).
Bramy DALI – urządzenia integrujące sterowniki DALI z siecią Casambi. Kontroler CBU-DCS w profilu DALI Gateway umożliwia sterowanie do 64 adresów DALI z poziomu sieci bezprzewodowej. Lightworks oferuje również dedykowane bramy DALI do montażu na szynie: CBU-A2D-20-TRACK i CBU-DA-100-TRACK oraz modele do większych instalacji: CBU-1016-40-TRACK i CBU-1032-70-TRACK.
Czujniki
Czujniki automatyzują pracę oświetlenia na podstawie danych środowiskowych. System Casambi obsługuje trzy typy:
Czujniki obecności/ruchu – wykrywają aktywność w pomieszczeniach i automatycznie aktywują lub dezaktywują sceny oświetleniowe. W sieciach Evolution do 30 czujników może kontrolować tę samą oprawę (w Classic do 10).
Czujniki natężenia światła dziennego (lux) – mierzą ilość naturalnego oświetlenia i umożliwiają automatyczne dostosowanie mocy opraw (daylight harvesting). System obsługuje tryb Closed loop (czujnik kompensuje zarówno światło dzienne, jak i sztuczne) oraz Open loop (kompensacja wyłącznie światła dziennego).
Czujniki wielofunkcyjne – łączą detekcję obecności z pomiarem natężenia światła w jednym urządzeniu. Pozwalają na jednoczesną automatyzację opartą na obecności użytkowników i poziomie światła dziennego.
Czujniki mains-switching PIR można również wykorzystać z modułami CBU-ASD-LR-IP65/IK09 w trybie smart-switching, co pozwala na integrację standardowych czujników PIR z siecią Casambi.
Gateway – zdalne zarządzanie siecią
Standardowa sieć Casambi działa lokalnie przez Bluetooth – do sterowania wystarczy smartfon w zasięgu BLE sieci. Jeśli jednak potrzebujecie zdalnego dostępu przez internet, wymagana jest brama (gateway).
Casambi Cloud Gateway to dedykowane urządzenie z łącznością Ethernet i Wi-Fi, które umożliwia zdalne sterowanie siecią z dowolnego miejsca na świecie przez aplikację Casambi App. Gateway musi być zasilony i znajdować się w zasięgu Bluetooth sieci, dla której pełni rolę bramy. Lightworks oferuje CBU-CAP-LTE-IP54 – gateway z łącznością LTE w obudowie IP54.
Alternatywnie, rolę gateway może pełnić stale zasilony smartfon lub tablet z uruchomioną aplikacją Casambi (musi być w zasięgu BLE sieci i mieć połączenie z internetem).
Gateway umożliwia również integrację z systemami BMS (Building Management System) poprzez Casambi Cloud API, który udostępnia dwa zestawy narzędzi: REST API (do pobierania statycznych danych o sieci) oraz WebSocket (do sterowania i monitoringu w czasie rzeczywistym).
Uwaga: Aby gateway działał, sieć musi być udostępniona w trybie „Administrator only” lub „Password protected”. Tryby „Open” i „Not shared” nie obsługują gateway.
Przełączniki bezprzewodowe i interfejsy
Przełączniki bezprzewodowe Casambi (np. Xpress) zapewniają lokalną kontrolę oświetlenia bez konieczności okablowania. Montowane są na ścianach za pomocą taśmy dwustronnej lub wkrętów. Komunikacja odbywa się przez Bluetooth, a konfiguracja – przez aplikację mobilną.
Interfejsy CBU-M22-2P-IP65 i CBU-M22-4P-IP65 umożliwiają podłączenie tradycyjnych przycisków ściennych do systemu Casambi.
Bezpieczeństwo sieci Casambi
Casambi stosuje wielowarstwowe zabezpieczenia komunikacji. Urządzenia w sieci nie posiadają adresów IP – Casambi korzysta z własnościowego protokołu komunikacyjnego w paśmie Bluetooth, co ogranicza powierzchnię potencjalnego ataku.
Komunikacja mobile-urządzenie wykorzystuje szyfrowanie AES-128, wymianę kluczy ECDH (krzywa secp256r1) i skróty SHA-256. Dla każdego połączenia generowana jest nowa para kluczy publiczny/prywatny. Komunikacja urządzenie-urządzenie w sieci mesh używa szyfrowanych pakietów z rolling code i dwukierunkowym uwierzytelnianiem między sąsiednimi węzłami. Połączenie gateway-chmura zabezpiecza protokół TLS (HTTPS/WSS).
System oferuje cztery poziomy udostępniania sieci, które regulują dostęp: Administrator only, Password protected, Open oraz Not shared. W sieciach Evolution każdy z tych trybów może być dodatkowo skonfigurowany z trzema poziomami uprawnień (User, Manager, Administrator).
Konfiguracja sieci – krok po kroku
Proces tworzenia nowej sieci w aplikacji Casambi App obejmuje kilka decyzji konfiguracyjnych, z których część jest nieodwracalna:
Typ sieci – Evolution (rekomendowany) lub Classic. Przejście z Classic do Evolution jest możliwe, ale czasochłonne i wymaga kompatybilności wszystkich urządzeń. Powrót z Evolution do Classic wymaga rozpięcia i ponownego sparowania każdego urządzenia.
Strefa czasowa i lokalizacja – niezbędne do prawidłowego działania harmonogramów opartych na porze dnia oraz funkcji automatycznego dostosowania oświetlenia do cyklu wschodu i zachodu słońca.
Tryb radiowy – Better Performance, Balanced lub Long Range (tylko Evolution). Nie można go zmienić po utworzeniu sieci.
Częstotliwości komunikacyjne – dwie częstotliwości ustawiane przy tworzeniu sieci. Podobnie jak tryb radiowy, nie można ich zmienić później.
Ustawienia udostępniania – określają, kto i w jaki sposób może uzyskać dostęp do sieci. Casambi rekomenduje udostępnianie sieci (opcja „Not shared” niesie ryzyko utraty dostępu w przypadku uszkodzenia lub wymiany telefonu).
Po utworzeniu sieci parujesz urządzenia, tworzysz grupy opraw, definiujesz sceny oświetleniowe i konfigurujesz reakcje na czujniki. Aplikacja automatycznie wykrywa urządzenia Casambi w zasięgu BLE – wystarczy wybrać urządzenie z listy „Nearby devices” i dodać je do sieci.
Dlaczego warto wybrać Casambi?
Brak dedykowanego okablowania sterującego – w sieci Casambi wystarczy standardowe zasilanie elektryczne doprowadzone do każdej oprawy. Eliminacja przewodów sygnałowych skraca czas montażu i obniża koszty materiałowe, szczególnie w projektach modernizacyjnych (retrofit).
Skalowalność – system pozwala rozpocząć od kilku opraw i stopniowo rozbudowywać instalację do 250 urządzeń w jednej sieci Evolution, bez przebudowy infrastruktury ani wymiany istniejących komponentów.
Elastyczne sterowanie – od prostego ściemniania po wielostrefowe sceny z daylight harvesting, detekcją obecności, harmonogramami czasowymi i profilami circadian. Całość konfigurowalna z poziomu aplikacji mobilnej, bez specjalistycznego oprogramowania.
Kompatybilność z DALI – dzięki bramom DALI (CBU-DCS DALI Gateway, kontrolery Salvador Series) Casambi integruje się z istniejącymi instalacjami DALI, zachowując wszystkie funkcje obu systemów.
Wsparcie ekosystemu – Casambi współpracuje z setkami producentów opraw, sterowników i czujników na całym świecie. Komponenty ekosystemowe używają tego samego firmware, co zapewnia pełną kompatybilność.
Jak Lightworks wspiera projekty oświetleniowe
Lightworks to jedyny Value-Added Reseller Casambi w Polsce z pełnym zestawem certyfikatów: Sales Partner, Service Partner, Training Partner i Commissioning Partner.
Nasze usługi obejmują:
- Doradztwo techniczne – analiza wymagań projektu, dobór komponentów, rekomendacja trybu radiowego i architektury sieci
- Dostawę komponentów – pełen zakres produktów Casambi i ekosystemowych, z dostawą na terenie całej Polski
- Instalację i konfigurację – montaż sterowników i czujników, programowanie sieci, konfiguracja scen i harmonogramów
- Szkolenia – warsztaty z obsługi aplikacji Casambi App dla użytkowników końcowych i zespołów utrzymania
- Wsparcie posprzedażowe – pomoc techniczna, aktualizacje firmware, rozbudowa systemu
Skontaktujcie się z nami, aby omówić szczegóły projektu oświetleniowego:
- Telefon: +48 514 327 427
- Email: hello@lightworks.com.pl
- Strona: lightworks.com.pl/kontakt/
