Sterowniki CBU (Casambi Bluetooth Unit) to moduły sterujące będące sercem każdej instalacji opartej na bezprzewodowym sterowaniu oświetleniem Casambi. Wybór odpowiedniego modułu zależy przede wszystkim od typu źródła światła i stosowanego protokołu sterowania: CBU-DCS współpracuje z zasilaczami DALI, CBU-ASD-LR steruje urządzeniami 0-10V/1-10V lub standalone DALI, CBU-PWM4-LR obsługuje taśmy LED i moduły ze stałym napięciem, a CBU-TED-LR ściemnia tradycyjne źródła 230V AC.
W tym artykule wyjaśniamy, czym różnią się poszczególne moduły CBU, jak dobrać właściwy sterownik do konkretnej instalacji i na co zwrócić uwagę przy projektowaniu sieci Casambi.
Jak działa komunikacja BLE Mesh w sterownikach Casambi?
Technologia Bluetooth Low Energy (BLE) Mesh stanowi fundament systemu Casambi. Każde urządzenie CBU pełni podwójną funkcję – wykonuje zadanie sterujące (ściemnianie, przełączanie) i jednocześnie przekazuje sygnał do pozostałych urządzeń w sieci mesh.
Ta zdecentralizowana architektura oznacza brak pojedynczego punktu awarii. Gdy jedno urządzenie przestanie działać, sieć automatycznie przekierowuje komunikację alternatywną ścieżką. Nie potrzeba centralnego kontrolera ani dodatkowego okablowania sterującego – wystarczy zasilanie elektryczne.
Sieci Casambi występują w dwóch wariantach firmware: Classic (do 127 urządzeń) i Evolution (do 250 urządzeń). Firmware Classic jest w trybie „maintenance mode” i nie otrzymuje nowych funkcji – Casambi rozwija wyłącznie Evolution.
Tryby radiowe sieci
Przy tworzeniu sieci wybieramy tryb radiowy, który wpływa na prędkość komunikacji i zalecane zagęszczenie urządzeń:
| Tryb | Prędkość | Zalecane zastosowanie | Zalecana maks. liczba węzłów |
|---|---|---|---|
| Better Performance | 2 Mbit/s | Duże sieci wewnętrzne z dużym ruchem danych | Domyślny tryb (Classic i Evolution) |
| Balanced | 1 Mbit/s | Małe i średnie sieci wewnętrzne | do 125 |
| Long Range | 0,5 Mbit/s | Małe i średnie sieci zewnętrzne | do 60 |
Tryb Long Range wymaga urządzeń z chipem CBM-003 (Bluetooth 5.0) i jest dostępny wyłącznie w sieciach Evolution. Trybu radiowego nie można zmienić po utworzeniu sieci.
Przegląd modułów sterowania CBU
CBU-DCS – sterownik do zasilaczy DALI
CBU-DCS (DALI Controller Slave) to moduł przeznaczony do zasilaczy LED z interfejsem DALI. Nie posiada własnego zasilacza – jest zasilany bezpośrednio z magistrali DALI, co upraszcza instalację.
CBU-DCS może współpracować z czujnikiem DALI do detekcji obecności lub zbierania danych o natężeniu światła dziennego (daylight harvesting).
Funkcja DALI Gateway: CBU-DCS można skonfigurować jako bramę między przewodową siecią DALI a bezprzewodową siecią Casambi. Wymaga to firmware Evolution w wersji 32.0 lub nowszej. Przed podłączeniem moduł musi być w stanie niesparowanym, a profil CBU-DCS DALI Gateway musi zostać zastosowany przez aplikację Casambi.
Ograniczenia funkcji DALI Gateway wynikają ze standardu DALI:
- Maksymalnie 64 adresowane urządzenia DALI (adresy luminaire)
- Maksymalnie 64 adresy urządzeń wejściowych DALI-2 (czujniki, przyciski)
- Maksymalnie 80 instancji DALI-2 – rzeczywisty limit zależy od typu urządzeń wejściowych (np. czujnik obecności = 1 instancja, czujnik obecności+lux = 2 instancje, panel 4 przycisków = 4 instancje)
Jeśli potrzebujecie kontroli nad więcej niż 64 urządzeniami, rozwiązaniem jest utworzenie wielu sieci Casambi z osobnym CBU-DCS DALI Gateway w każdej.
CBU-ASD-LR – sterownik analogowy 0-10V / standalone DALI
CBU-ASD-LR (Analogue Standalone/Sensor DALI – Long Range) to moduł sterujący dla zasilaczy LED z interfejsem 0-10V, 1-10V lub standalone DALI. Wersja LR obsługuje Bluetooth 5.0 Long Range.
Moduł można również skonfigurować do obsługi beznapięciowego przycisku (push button) lub współpracy ze standardowym czujnikiem PIR poprzez funkcję smart-switching.
Zastosowania CBU-ASD-LR:
- Zasilacze LED ze sterowaniem 0-10V lub 1-10V
- Zasilacze LED z interfejsem standalone DALI
- Instalacje z przyciskiem ściennym (push button)
- Instalacje z czujnikiem ruchu PIR
Lightworks oferuje wersję CBU-ASD-LR w obudowie IP65/IK09, przeznaczoną do montażu w wymagających warunkach – na zewnątrz budynków, w halach przemysłowych czy obiektach wystawionych na wilgoć i mechaniczne uszkodzenia.
CBU-PWM4-LR – 4-kanałowy sterownik PWM
CBU-PWM4-LR (Pulse Width Modulation 4-ch – Long Range) to 4-kanałowy ściemniacz PWM przeznaczony do taśm LED i modułów LED ze stałym napięciem (constant voltage). Podłącza się go między zasilacz 12-24V DC a obciążenie LED.
Konfiguracje wyjść (profile) ustawiamy przez aplikację Casambi:
- RGBW – 4 kanały kolorów (domyślna konfiguracja)
- RGB – 3 kanały kolorów
- Tunable White (TW) – 2 kanały (ciepły/zimny biały)
- Mono – 1-4 niezależnie ściemniane kanały
Zastosowania CBU-PWM4-LR:
- Taśmy LED RGB i RGBW
- Oświetlenie dekoracyjne ze zmianą kolorów
- Systemy Tunable White – dynamiczna zmiana temperatury barwowej
- Oświetlenie architektoniczne z wielokanałowym sterowaniem
CBU-TED-LR – ściemniacz trailing-edge
CBU-TED-LR (Trailing Edge Dimmer – Long Range) to ściemniacz tylnokrawędziowy do źródeł światła zasilanych napięciem sieciowym 230V AC. Może też być skonfigurowany jako jednostka czujnikowa (sensor unit).
Zastosowania CBU-TED-LR:
- Żarówki halogenowe 230V
- Żarówki LED ściemnialne (kompatybilne z trailing-edge)
- Transformatory elektroniczne
- Ściemnialne zasilacze LED na napięcie sieciowe
CBU-A2D – sterownik 2-kanałowy analogowy / DALI
Warto wspomnieć również o module CBU-A2D, który oferuje dwa kanały sterowania 0-10V lub jeden kanał DALI. Może sterować jednym lub dwoma zasilaczami 0-10V, albo jednym zasilaczem Tunable White z dwoma interfejsami 0-10V. W trybie DALI współpracuje z zasilaczami i czujnikami DALI do detekcji obecności lub daylight harvesting.
CBU-A2D posiada uniwersalne napięcie wejściowe 100-277 VAC, co czyni go użytecznym w instalacjach o różnych standardach zasilania.
Tabela porównawcza sterowników CBU
| Parametr | CBU-DCS | CBU-ASD-LR | CBU-PWM4-LR | CBU-TED-LR |
|---|---|---|---|---|
| Pełna nazwa | DALI Controller Slave | Analogue Standalone/Sensor DALI – Long Range | Pulse Width Modulation 4-ch – Long Range | Trailing Edge Dimmer – Long Range |
| Protokół sterowania | DALI | 0-10V / 1-10V / standalone DALI | PWM | Trailing-edge (fazowy tylnokrawędziowy) |
| Zasilanie | Z magistrali DALI | Napięcie sieciowe AC | 12-24V DC (z zewnętrznego zasilacza) | 230V AC |
| Liczba kanałów | 1 (lub DALI Gateway) | 1 (standalone DALI: do 4) | 4 (konfigurowalne) | 1 |
| Bluetooth 5.0 LR | Nie | Tak | Tak | Tak |
| Dodatkowe funkcje | DALI Gateway, czujnik DALI | Push button, PIR (smart-switching) | Profile: RGBW/RGB/TW/Mono | Konfiguracja jako sensor unit |
Jak dobrać sterownik CBU – algorytm wyboru
Dobór właściwego modułu CBU opiera się na typie interfejsu sterującego źródła światła. Poniższy schemat ułatwia podjęcie decyzji:
1. Czy zasilacz/oprawa ma interfejs DALI? → Tak: CBU-DCS (sterowanie jednym zasilaczem) lub CBU-A2D w trybie DALI → Jeśli potrzebujecie bramy do istniejącej sieci DALI: CBU-DCS w profilu DALI Gateway
2. Czy zasilacz ma wejście 0-10V lub 1-10V? → Tak: CBU-ASD-LR (1 kanał) lub CBU-A2D (2 kanały 0-10V)
3. Czy to taśma LED lub moduł LED 12-24V DC (constant voltage)? → Tak: CBU-PWM4-LR (4 kanały PWM)
4. Czy to źródło 230V AC ściemnialne trailing-edge? → Tak: CBU-TED-LR
5. Żaden z powyższych? → Skontaktujcie się z nami – dobierzemy rozwiązanie z ekosystemu Casambi, który obejmuje ponad 1000 produktów od partnerów.
Instalacja i konfiguracja modułów CBU
Proces uruchomienia
Montaż modułów CBU przebiega w czterech krokach:
Montaż fizyczny – podłączenie modułu do źródła światła i zasilania zgodnie ze schematem w karcie produktu. Nie wymaga dodatkowego okablowania sterującego.
Parowanie z siecią – dodanie urządzenia do sieci Casambi przez aplikację (iOS/Android). Aplikacja automatycznie wykrywa urządzenia w zasięgu Bluetooth i wyświetla je na liście „Nearby devices”.
Wybór profilu – w przypadku modułów wielofunkcyjnych (np. CBU-PWM4-LR) należy wybrać profil odpowiedni do podłączonego obciążenia: RGBW, RGB, Tunable White lub Mono. Zmiana profilu odbywa się w widoku Nearby devices dla urządzenia w stanie niesparowanym (opcja „Change profile”).
Programowanie – tworzenie grup oświetleniowych, scen świetlnych i harmonogramów pracy w aplikacji Casambi.
Zmiana profilu urządzenia
Profil urządzenia określa, w jaki sposób moduł steruje podłączonym obciążeniem. Aby zmienić profil:
- Urządzenie musi być w stanie niesparowanym (unpaired).
- W widoku Nearby devices w aplikacji Casambi wybierzcie urządzenie.
- Wybierzcie opcję „Change profile”.
- Z listy dostępnych profili wybierzcie odpowiedni (np. dla CBU-PWM4-LR: RGBW, RGB, TW, 1ch dim).
Nie wszystkie urządzenia Casambi pozwalają na zmianę profilu – zależy to od producenta i modelu.
Bramy DALI w ofercie Lightworks
Oprócz sterowników CBU, w ofercie Lightworks znajdziecie dedykowane bramy DALI z montażem na szynie (TRACK), przeznaczone do większych instalacji:
- CBU-A2D-20-TRACK – 2 kanały analogowe 0-10V lub 1 kanał DALI, napięcie wejściowe 100-277 VAC
- CBU-DA-100-TRACK – brama DALI na szynę montażową
- CBU-1016-40-TRACK – obsługa do 16 adresów DALI
- CBU-1032-70-TRACK – obsługa do 32 adresów DALI
Bezpieczeństwo sieci Casambi
Komunikacja w sieci Casambi jest szyfrowana z wykorzystaniem algorytmów AES-128 (szyfrowanie symetryczne), AES-CMAC (uwierzytelnianie wiadomości), ECDH (wymiana kluczy) i ECDSA (podpisy cyfrowe). Każde nowe połączenie generuje unikalny klucz szyfrujący.
Sieć oferuje cztery poziomy dostępu: Open (otwarty, ale zmiany wymagają hasła administratora), Password protected (chroniony hasłem), Administrator only (tylko dla uprawnionych) – a w sieciach Evolution dostępne są dodatkowe role: User, Manager i Administrator.
Casambi posiada certyfikat cyberbezpieczeństwa ioXt Alliance, a usługi chmurowe są hostowane na platformie Microsoft Azure.
Integracja z systemami BMS
Casambi oferuje Cloud API umożliwiające integrację z systemami zarządzania budynkiem (BMS). Deweloperzy mogą łączyć sieci Casambi z zewnętrznymi dashboardami i aplikacjami, uzyskując dostęp do zdalnego monitoringu, diagnostyki i danych o zużyciu energii.
Dedykowana brama Ethernet Gateway (dostępna w ofercie Lightworks jako CBU-CAP-LTE-IP54) umożliwia połączenie lokalne z systemami BMS z wykorzystaniem protokołów BACnet, MQTT, TCP/IP, ArtNet i KNX.
Podsumowanie
Sterowniki CBU stanowią fundament każdej instalacji Casambi. Prawidłowy dobór modułu – CBU-DCS do DALI, CBU-ASD-LR do 0-10V, CBU-PWM4-LR do taśm LED, CBU-TED-LR do źródeł 230V – zapewnia pełną kompatybilność ze źródłami światła i dostęp do wszystkich funkcji systemu, od scen świetlnych przez harmonogramy po daylight harvesting.
Sieci Evolution obsługują do 250 urządzeń i są stale rozwijane o nowe funkcje. Wszystkie produkty z ekosystemu Casambi (ponad 1000 urządzeń od partnerów na całym świecie) są ze sobą w pełni kompatybilne.
Potrzebujecie pomocy w doborze sterowników do konkretnego projektu? Lightworks jako oficjalny Value-Added Reseller Casambi w Polsce (Sales, Service, Training i Commissioning Partner) oferuje konsultacje techniczne, dobór komponentów, instalację, konfigurację i certyfikowane szkolenia.
Kontakt: tel. +48 514 327 427 | e-mail: hello@lightworks.com.pl | lightworks.com.pl/kontakt/